مسافرت در دوران بارداری | زمان و نکات ضروری

مسافرت در دوران بارداری چالشی بزرگ است و بستگی دارد به اینکه در چه مرحله‌ای از بارداری هستید، بسیاری از مادران باردار می‌پرسند آیا سفر در بارداری بی‌خطر است؟ چه زمانی برای سفر مناسب است؟ و چه نکاتی باید رعایت شود تا هم سلامت مادر و هم جنین حفظ گردد؟ در واقع، با آگاهی و برنامه‌ریزی درست می‌توان سفری امن و آرام را تجربه کرد؛ سفری که نه تنها خطرناک نباشد، بلکه به آرامش روحی مادر نیز کمک کند.

بهترین زمان برای مسافرت زنان باردار چه وقت است ؟

بهترین زمان مسافرت برای زنان باردار از هفته 14 تا 28 بارداری است که در این دوره بسیاری از زنان حامله از مشکلات احتمالی و خطراتی که برای جنین تهدید کننده است، عبور کرده اند و این دوره به میانه بارداری یا نیمه بارداری معروف است؛ در صورتی که مادر مشکل خاصی نداشته باشد، بهترین زمان در همین سه ماهه دوم است؛ زیرا بیشتر مشکلات یا موقعیت های اورژانسی مانند حالت تهوع، سرگیجه و خستگی زیاد برای خانم ها در همین زمان سه ماهه اول و سوم رخ می دهد.

چه دوره ای برای مسافرت زنان باردار خطرناک است؟

در سه ماه اول بارداری خستگی، تهوع، درد سینه، تغییر در وضعیت اشتها و تغییر خلقیات به دلیل تحول و تغییر هورمون ها به وجود می‌آید که در این شرایط امکان سفر سخت و اذیت کننده است و اگر سفر هوایی باشد، احتمال سقط جنین وجود دارد.

در هفته بیست و هشتم به بعد هم تحرک برای مادر سخت می شود و اینکه برای مدت طولانی نمی‌تواند بنشیند؛ اما در زمان سه ماهه دوم وزن مادر هنوز خیلی زیاد نشده و حالت تهوع مادر از بین رفته است و زمان بسیار مناسبی برای سفر است.

خطرات سفر در ماه‌ های مختلف بارداری

سفر در دوران بارداری بسته به ماه و شرایط جسمی مادر ایمن یا پرخطر است که در ادامه خطرات احتمالی هر دوره را بررسی می‌کنیم:

خطرات سفر در ماه‌ های مختلف بارداری

سه‌ ماهه اول بارداری

در این دوره، تهوع، استفراغ و خستگی شدید شایع است و سفرهای طولانی باعث کم‌ آبی بدن یا سرگیجه می‌شود، همچنین خطر سقط جنین در سه‌ ماهه اول بیشتر است، بنابراین توصیه می‌شود از سفرهای غیرضروری پرهیز شود.

سه‌ ماهه دوم بارداری

این بازه بهترین زمان برای سفر است، اما همچنان باید مراقب لخته شدن خون در پاها و فشار طولانی‌ مدت به کمر باشید، نشستن طولانی در هواپیما یا خودرو باعث تورم پاها و واریس می‌شود.

سه‌ ماهه سوم بارداری

در ماه‌ های پایانی بارداری، خطر زایمان زودرس افزایش می‌یابد و سفرهای طولانی یا پروازهای بین‌المللی خطرناک هستند، علاوه‌ب راین، ناراحتی‌ های جسمی مانند کمردرد، تنگی‌نفس و تورم زیاد، سفر را دشوار می‌کند و بهتر است قبل از هرگونه مسافرت، با پزشک مشورت شود.

سفر با هواپیما در بارداری خطرناک است؟

در هفته های آخر بارداری یعنی از هفته ۳۵ به بعد مسافرت کردن با هواپیما برای زنان باردار به دلیل فشار جوی کمبود اکسیژن، افزایش ارتفاع و کاهش فشار هوا سطح اکسیژن خون را کاهش می دهد که برای جنین خطرناک است و اگر مادر هم دچار مشکلات قلبی باشد شرایط وخیمی ایجاد می‌کند.

از سوی دیگر، سفرهای طولانی و بین المللی با هواپیما سخت تر است و اگر مشکلی مادر را تهدید کند، در میان پرواز امکانات کافی برای درمان وجود ندارد، مادر باید برنامه مسافرتی خود را در سه ماهه‌ی دوم بارداری؛ یعنی از 14 هفته تا 28 بارداری قرار دهد؛ زیرا در سه ماهه اول بارداری ، خطر سقط جنین وجود دارد و همچنین در سه ماهه سوم ( از ۲۸ هفتگی به بعد ) احتمال زایمان زودرس پیش می آِید و در صورتی که قصد سفر به خارج از کشور دارید باید در رابطه با نکات ایمنی کشور مربوطه آگاهی لازم را پیدا کنید و مشورت با متخصص زنان و زایمان در غرب تهران را فراموش نکنید.

نکات ایمنی هنگام سفر با ماشین و قطار

سفر در دوران بارداری نیازمند توجه و آمادگی ویژه است و با رعایت چند نکته ساده اما مهم می‌توان از بروز خطرات جلوگیری کرده و سفری ایمن و آرام را تجربه کرد:

سفر با ماشین

در سفرهای جاده‌ای، کمربند ایمنی را همیشه به‌ درستی ببندید؛ بند شانه باید بین سینه‌ها و بند کمری زیر شکم قرار گیرد و هر دو ساعت یک‌ بار توقف کنید تا پاهایتان را حرکت دهید و از لخته شدن خون جلوگیری شود، از رانندگی طولانی یا در جاده‌ های ناایمن خودداری کنید و حتماً آب، میان‌ وعده و داروهای ضروری همراه داشته باشید.

سفر با قطار

قطار گزینه‌ای ایمن‌تر برای زنان باردار است، زیرا امکان حرکت و استراحت در طول مسیر وجود دارد، با این حال، بهتر است جای راحتی برای نشستن انتخاب کنید، از پله‌ها با احتیاط بالا و پایین بروید و در هنگام حرکت قطار تعادل خود را حفظ کنید و همچنین، لباس‌ های راحت بپوشید و تغذیه و نوشیدنی کافی همراه داشته باشید.

باید و نبایدهای سفر در طول بارداری

هر خانم بارداری برای تجربه یک سفر خوب باید اصول و نکته های مهمی را رعایت کد که عبارتند از:

باید و نبایدهای سفر در طول بارداری
  • قبل از هر سفر با متخصص زنان و زایمان خود مشورت کنید تا شرایط سلامتی شما کامل بررسی شود.
  • از مسافرت های طولانی به شدت دوری کنید و اگر قصد پرواز بلند مدت دارید، آن را کنسل کنید و ترجیحا پروازهای کوتاه مدت را انتخاب کنید.
  • غذاهای انرژی زا با حجم کم مصرف کنید و به سالم بودن آن توجه کنید.
  • داشتن همراه در سفر برای زنان باردار لازم است.
  • همراه داشتن مدارک پزشکی، معرفی گروه خونی، نام پزشک، شماره پزشک و تاریخ زایمان در طول سفر الزامی است.
  • استفاده از وسایل ناایمن در هر شرایطی نادرست است و زنان حامله غیر از مسئولیت حفظ جانشان باید از جان فرزندش هم حفاظت کنند.
  • هر سفری که رفتن به آن منطقه خطرناک است و جنین را تهدید می کند؛ برای زنان باردار تهدید کننده است مثل رفتن به کمپ ها، تورگردی های مناطق بکر، سفرهای زیارتی شلوغ و…
  • به علت سفر بعضی از زنان باردار مراقبتهای دوران بارداری یا معاینات پزشکی را به تأخیر می اندازند که این سهل انگاری برای سلامتی مادر و جنین خطرناک است.

امن ترین وسیله سفر برای زنان باردار

به‌طور کلی، قطار ایمن‌ ترین وسیله برای سفر در دوران بارداری محسوب می‌شود، قطار امکان حرکت در طول مسیر، نشستن راحت و دسترسی آسان به سرویس بهداشتی را فراهم می‌کند و برخلاف هواپیما، محدودیت زمانی بارداری ندارد و مانند خودرو، نیاز به نشستن طولانی‌ مدت در یک وضعیت را کاهش می‌دهد.

همچنین لرزش و تکان‌ های آن نسبتا کمتر است و خطر لخته شدن خون در پاها یا فشار ناگهانی به بدن مادر بسیار پایین‌تر است، با این حال انتخاب وسیله نقلیه باید با توجه به شرایط جسمی مادر و توصیه پزشک انجام شود.

سوالات متداول

در چه شرایطی نباید سفر کرد؟

در مواردی مانند خطر زایمان زودرس، خونریزی، فشار خون بالا، مسمومیت بارداری، پارگی کیسه آب یا مشکلات جفت، سفر برای زنان باردار ممنوع است و باید تحت نظر پزشک بمانند.

چه داروها یا وسایلی باید در سفر همراه داشت؟

در سفر باید داروهای تجویز شده پزشک، ویتامین‌ ها، داروهای ضد تهوع، کرم ضدآفتاب، ژل ضدعفونی‌کننده، آب آشامیدنی، میان‌ وعده سالم، دفترچه بارداری، کارت بیمه، شماره تماس پزشک و لباس‌ های راحت همراه باشد تا در صورت نیاز، دسترسی سریع و آسان فراهم شود.

آیا اسکنرهای کنترل ورودی فرودگاه برای جنین خطرناک است؟

این اسکنرها فقط برای تشخیص فلزهای خطرناک است و اشعه ایکس ندارد.

در نهایت…

سفر کردن جزو لذت هایی است که هر فردی باتوجه به نوع شرایط برای تغییر در زندگی باید در برنامه زندگی اش قرار دهد و زنان باردار هم مستثنی نیستند و لازم است برای گذراندن این دوران سخت با رعایت نکاتی که ارائه شد، قبل از به دنیا آمدن فرزندشان تجربه کنند؛ چون با متولد شدن کودک فرصت یک سفر آرام تا مدت های طولانی به تعویق می افتد.

دکتر غزاله موسوی زاده

جراح و متخصص زنان و زایمان و نازایی
فلوشیپ نازایی از پژوهشکده علمی صارم

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

جستجو